Index

|

Overheid RIVM WHO CEPI CCMO

|

Vaccinresearch

|

Medicijnen

|

Immuniteit

|

Landen

|

Artikelen Columns

 
 

     
     
 

 

Snel uit de startblokken en zonder poespas, dit echtpaar ontwikkelde

    het veelbelovende coronavaccin
    NRC Handelsblad - Juurd Eijsvoogel 10 november 2020
     
    BioNTech uit Duitsland staat aan de wieg van een mogelijk succesvol
    coronavaccin. Het Turks-Duitse echtpaar achter het bedrijf had al vroeg door
    dat er belangrijk werk te doen was.
     
    Voor Duitsland was het maandag dubbel goed nieuws. Niet alleen bleek er belangrijke
    vooruitgang te zijn geboekt bij de ontwikkeling van een coronavaccin. Maar een relatief klein
    Duits biotechnologiebedrijf speelt daarbij, als initiatiefnemer en partner van het grote
    Amerikaanse farmaceutische concern Pfizer, een sleutelrol.
     
    Het echtpaar dat de firma BioNTech in 2008 oprichtte, allebei medische onderzoekers met
    Turkse wortels, had al een goede reputatie in de wetenschappelijke wereld en bij investeerders.
    Maar nu zijn topman Ugur Sahin (55) en medisch directeur Özlem Türeci (53), zijn echtgenote,
    opeens landelijke en zelfs internationale bekendheden geworden.
     
   

     
    Dat hun bedrijf gevestigd is aan een straat in Mainz die Am Goldgrube heet, „Aan de goudmijn”,
    wordt daarbij steevast vermeld. De aandelenkoers schoot maandag op de Amerikaanse
    technologiebeurs Nasdaq omhoog, waarmee de beurswaarde van BioNTech op 21,9 miljard dollar
    (18,5 miljard euro) kwam. Sahin bezit 18 procent van de aandelen.
     
    Co-schappen in Homburg
    Hij was vier toen hij naar Duitsland kwam, waar zijn vader werkte als gastarbeider, zoals dat toen
    heette, in een Ford-fabriek in Keulen. Türeci is in Duitsland geboren als dochter van een Turkse
    arts, die werkte in een klein ziekenhuis in Cloppenburg, Nedersaksen.
     
    Ze studeerden allebei medicijnen en ontmoetten elkaar begin jaren negentig tijdens hun co-
    schappen in Homburg, waar ze een belangstelling voor kankeronderzoek bleken te delen. Al is
    belangstelling misschien te zuinig uitgedrukt. Zelfs op hun huwelijksdag, vertelde Türeci eens in
    een interview, maakten ze allebei tijd vrij voor laboratoriumwerk.
     
    In 2001 zetten ze hun eerste bedrijf op, Ganymed Pharmaceuticals, gericht op de ontwikkeling
    van een therapie om het eigen immuunsysteem van kankerpatiënten in te zetten tegen
    kankercellen.
     
    Nadat ze het bedrijf (volgens het Duitse Management Magazin voor 422 miljoen euro) verkocht
    hadden aan het Japanse Astellas, richtten ze BioNTech op, samen met de Oostenrijkse
    kankerspecialist Christoph Huber, die sindsdien lid is van de raad van commissarissen. In de
    loop der jaren heeft BioNTech grote investeerders aan zich weten te binden, waaronder de Bill &
    Melinda Gates Foundation.
     
    Opmerkelijk is hoe snel BioNTech bij het zoeken naar een vaccin uit de startblokken kwam. Al in
    januari, enkele dagen nadat Sahin in The Lancet over het virus had gelezen, stortte het bedrijf,
    dat zo’n 1.300 werknemers heeft, zich in de race om een vaccin. Er werden 500 mensen
    vrijgemaakt voor het project.
     
    Geen poespas
    In maart sloot BioNTech samenwerkingsovereenkomsten met het Amerikaanse Pfizer en het
    Chinese Fosun. De Duitse overheid stelde 375 miljoen euro beschikbaar om snel met de
    massaproductie te kunnen beginnen als het vaccin is goedgekeurd.
     
    Sahin, die de naam heeft niet van poespas te houden, liet zich maandag niet meeslepen door
    alle opwinding. Nuchter zei hij dat „de eerste tussentijdse analyse van onze internationale fase-
    drie-studie erop wijst dat een vaccin Covid-19 verhinderen kan”.
     
    Terwijl boulevardblad Bild in een kop „het Duitse vaccinwonder” toejuicht, moet Sahin niets
    hebben van pogingen een vaccin een nationaal stempel op te drukken. „Samenwerking is
    absoluut cruciaal voor deze internationale uitdaging”, zei hij eerder dit jaar tegen de Frankfurter
    Allgemeine Zeitung. Hij sloot uit dat een vaccin alleen beschikbaar zou komen voor bijvoorbeeld
    China, Duitsland of de Verenigde Staten.
     
    Het volledige artikel: NRC Handelsblad - Juurd Eijsvoogel 10 november 2020
     
 
     
     
 

 

Alles over de coronavaccins 'Het duurt zeker tot de helft van 2021'

    Gezondheidsnet - Heleen Croonen 14/15 oktober 2020
     
    De nieuwe maatregelen van het kabinet maken de roep om een coronavaccin nog
    sterker. Wanneer zijn de eerste vaccins klaar? Niet alle vaccins werken goed bij
    ouderen, maar sommigen juist wel.
     
    Alle vaccins uit de kopgroep zijn gericht op de stekels (spikes) van het coronavirus. Het zijn
    injecties voor in de spier. In deze grafiek staat hoeveel vaccins er in productie zijn en wanneer
    we ze kunnen verwachten. Maar deze schattingen zijn positief, want deskundigen verwachten dat
    het zeker tot de helft van 2021 zal duren voor wij in Nederland een coronavaccin kunnen halen.
    Er kan nog van alles misgaan bij het onderzoek, de goedkeuring, de productie en de
    verspreiding.
     
   

     

I

  Type: verkoudheidsvirus met een gen
    Het ‘recombinante vector vaccin’ gebruikt een verzwakt virus. Meestal is dat een
    verkoudheidsvirus, van dieren of van mensen. Virussen zijn gemaakt om te besmetten, dus ook
    dit virus zal binnendringen in onze cellen. In het virus zit een stukje erfelijk materiaal dat
    codeert voor de coronastekels. Gevolg: onze eigen cellen gaan de eiwitten van die stekels
    maken en daar treedt ons afweersysteem tegen op. Hiermee krijgen we afweer tegen het hele
    coronavirus.
    CanSino - China
    Universiteit van Oxford / Astra Zeneca - Groot Brittannië / Zweden [info.: Gezondheidsnet ]
    Janssen Pharmaceutical Companies - Nederland / Verenigde Staten [info.: Gezondheidsnet ]
    Gamaleya research Institute - Rusland [info.: Gezondheidsnet ]
     

II

  Type: Stukjes van het coronavirus
    De zogenaamde ‘subunit eiwitvaccins’ bevatten bepaalde stukjes van het coronavirus, samen
    met een middel dat het vaccin extra goed laat werken, oftewel een ‘adjuvans’. Die stukjes van
    het coronavirus worden gemaakt door gistcellen, bacteriën of zelfs planten en insectencellen (zie
    Novavax). Voordeel: het mechanisme wordt al langer gebruikt. Het hepatitis B vaccin heeft dit
    mechanisme en is al sinds 1981 op de markt.
    Novavax - Verenigde Staten, Zweden [info.: Gezondheidsnet ]
     

III

  Type: Stukjes RNA of DNA inspuiten
    Het werkingsmechanisme is bedrieglijk simpel: je spuit wat RNA of DNA in voor de stekel van het
    coronavirus en het menselijk lichaam gaat de stekels zelf aanmaken. Het immuunsysteem
    komt er vervolgens tegen in opstand. Nadeel: de vaccins moeten koel (-20 graden voor
    Moderna) tot zeer koel (-70 graden voor BioNtech) worden bewaard. Dat is lastig bij de
    distributie. Nog een nadeel: er zijn nog geen vaccins met de nieuwe RNA- of DNA -techniek op
    de markt, we weten dus nog weinig over de veiligheid of werkzaamheid.
    Moderna - Verenigde Staten [info.: Gezondheidsnet ]
    BioNtech / Fosun Pharma / Pfizer - Verenigde Staten / China / Duitsland [info.: Gezondheidsnet ]
     

IV

  Type: Inactief gemaakt virus
    Dit is de klassieke vaccinatiemethode.  Het coronavirus wordt geïnactiveerd en in kleine
    hoeveelheid toegediend. Het immuunsysteem komt in opstand en bouwt afweer op tegen een
    nieuwe virusaanval. Nadeel is dat de productie gevaarlijk is, het lab moet aan hoge eisen
    voldoen, zodat het geen brandhaard wordt voor het coronavirus.
    Sinovac - China [info.: Gezondheidsnet ]
    Sinopharm - China [info.: Gezondheidsnet ]
     
    En Inovio en Sanofi/GSK dan?
    De Europese Commissie heeft ook het Franse vaccin van Sanofi/GSK ingekocht, maar dit wordt
    nog niet getest bij grote groepen mensen. Het zit dus niet in de kopgroep. Ook het Inovio-
    vaccin zit niet in de kopgroep, omdat de grote onderzoeken niet zijn gestart, Het vaccin was
    supersnel gemaakt (binnen 3 uur na ontvangst van de genetische code van het virus), maar
    onderzoek bij mensen moet de werkzaamheid en veiligheid nog bewijzen, dus is het in dit
    overzicht niet meegenomen.
     
    De Wereldgezondheidsorganisatie WHO houdt de stand van het onderzoek naar de mogelijke
    coronavaccins bij. In dit fase-drie-onderzoek wordt het vaccin gegeven aan grote groepen
    mensen. Als het daarin veilig en werkzaam blijkt, volgens de Europese registratie-autoriteit EMA,
    mag het op de markt komen. De vereniging van microbiologen KNVM heeft ook een zeer
    informatief overzicht van de meest kansrijke vaccins.
     
    Het volledige artikel: Gezondheidsnet - Heleen Croonen 14/15 oktober 2020
     
 
     
     
 

 

Er is weer een veelbelovend coronavaccin ontwikkeld: maak kennis

    met BNT162B1
    Scientias - Caroline Kraaijvanger 2 juli 2020
     
    Het vaccin lijkt geen onoverkomelijke bijwerkingen te hebben en de gewenste immuunreactie
    op te roepen.
     
    Dat blijkt uit een kleinschalig klinisch onderzoek, uitgevoerd in de Verenigde Staten. Aan het
    onderzoek namen 45 proefpersonen (tussen de 18 en 55 jaar oud) deel. Een deel van de
    proefpersonen kreeg twee keer een injectie, waarbij elke keer een kleine hoeveelheid vaccin
    werd ingespoten. Een ander deel kreeg het vaccin eenmalig – in een wat grotere dosis –
    toegediend. En weer een ander deel ontving tweemaal een placebo.
     
    En de voorlopige resultaten suggereren dat het vaccin – aangeduid als BNT162b1 – potentie
    heeft, zo schrijven de onderzoekers in hun paper (dat nog peer-review moet ondergaan). Het
    vaccin bleek het meest effectief te zijn wanneer het twee keer werd toegediend; 7 dagen na de
    tweede injectie hadden proefpersonen al meer SARS-CoV-2-neutraliserende antistoffen in hun
    lichaam dan voormalige coronapatiënten.
     
    En ook de proefpersonen die slechts eenmalig een wat grotere dosis van het vaccin toegediend
    kregen, maakten deze neutraliserende antistoffen aan. Maar wel in veel kleinere hoeveelheden.
    Zo werden 21 dagen na de eenmalige injectie in het lichaam van deze proefpersonen minder
    SARS-CoV-2 neutraliserende antistoffen aangetroffen dan in het lichaam van voormalige
    coronapatiënten.
     
    Tijdens dit eerste kleinschalige klinische onderzoek stond niet alleen de effectiviteit van het
    vaccin centraal. Minstens zo belangrijk is de veiligheid ervan. En dus werd er ook gekeken naar
    eventuele bijwerkingen. Die bleken er wel te zijn, maar ze waren in de meeste gevallen mild en
    kortdurend, zo stellen de onderzoekers. Bovendien vormden ze op geen enkel moment een
    reële bedreiging voor de gezondheid. Zo klaagden veel proefpersonen na injectie over pijn op
    de plaats waar het vaccin was toegediend. Ook bleken sommige proefpersonen na toediening
    van het vaccin koorts te ontwikkelen. Dat gebeurde met name vaak nadat proefpersonen een
    tweede dosis van het vaccin toegediend kregen. De koorts zakte echter vaak al binnen één dag,
    zo merken de onderzoekers op. Al met al is er dan ook geen sprake van ernstige bijwerkigen
    en dus genoeg reden om dit kandidaat-vaccin verder te gaan testen.
     
    En dat is precies wat BioNTech – het bedrijf dat het vaccin samen met het farmaceutische bedrijf
    Pfizer ontwikkelde en test – van plan is. Eind deze maand moet er al een tweede klinische
    studie starten waarbij tot wel 30.000 gezonde proefpersonen het vaccin toegediend krijgen. Uit
    dit grootschalige onderzoek zal moeten blijken of het vaccin de kans dat mensen door SARS-
    CoV-2 geïnfecteerd worden, ook aanzienlijk kan verkleinen.
     
    Als ook dat tweede klinische onderzoek positief verloopt, kan het vaccin – nadat het door de
    autoriteiten is goedgekeurd – al vrij snel beschikbaar komen. BioNTech en Pfizer verwachten
    eind dit jaar al 100 miljoen doses af te kunnen leveren. En tegen het eind van 2021 zouden er
    meer dan 1,2 miljard doses beschikbaar kunnen zijn.
     
   
 

BNT162b1 is een zogenoemd mRNA-vaccin en werkt net ietsje anders dan de traditionele vaccins.

 
 

Traditionele vaccins bevatten vaak een verzwakte of dode ziekteverwekker. Door die in het lichaam in te brengen, kan het immuunsysteem antistoffen tegen die ziekteverwekker aan gaan maken. En wanneer je lijf dan eens met een levende of sterkere versie van zo’n ziekteverwekker geconfronteerd wordt, is het al voorbereid en kan het direct in de aanval, waardoor de ziekteverwekker je niet ziek kan maken of de ziekte mild verloopt.

 
 

mRNA-vaccins zijn vrij nieuw en werken anders. Hierbij wordt RNA – eigenlijk de instructies voor het maken van een stukje van de ziekteverwekker – in het lichaam ingespoten. Dit RNA nestelt zich in je cellen, waarna deze de instructies op gaan volgen en dat stukje van de ziekteverwekker – een eiwit – gaan aanmaken en het immuunsysteem er antistoffen tegen kan genereren.

 
     
    Het volledige artikel: Scientias - Caroline Kraaijvanger 2 juli 2020
     
 
     
     
 

 

Curevac mag als tweede Duitse bedrijf corona-vaccin op mensen

    testen
    Innovations Origins -  Maurits Kuypers 17 juni 2020
     
    Het biotechbedrijf Curevac uit Tübingen krijgt als tweede Duitse bedrijf en elfde wereldwijd groen
    licht voor een klinische test met een corona-vaccin. Dat heeft het hiervoor verantwoordelijke
    Paul-Ehrlich instituut vandaag bekendgemaakt tijdens een gezamenlijke persconferentie.
     
    Het nieuws komt slechts enkele dagen nadat de Duitse regering bekendmaakte dat het voor
    300 miljoen euro een belang heeft genomen in Curevac van 23%, iets wat uiterst zelden is in
    de EU. Eerder dit jaar was er ook grote interesse vanuit de VS voor een overname van Curevac,
    maar daar stak de verantwoordelijk minister van economische zaken, Peter Altmaier, toen gelijk
    een stokje voor.
     
    Volgens bestuursvoorzitter Franz-Werner Haas van Curevac kan er nog deze maand begonnen
    worden met testen. De proeven met dieren zijn allemaal goed verlopen. De testen op mensen
    zullen plaatsvinden in vier Europese steden: Tübingen, Hannover, München en Gent.
     
    In de eerste fase zullen er 168 deelnemers zijn, waarvan een deel een placebo krijgt
    toegediend. Er wordt gewerkt met drie verschillende doses om te kijken welke hoeveelheid het
    beste werkt. De deelnemers aan de studie krijgen twee injecties: een op de eerste dag van de
    studie en een tweede na 29 dagen. Alle deelnemers zullen verder tot een jaar na de inenting
    intensief worden gevolgd.
     
    Eerste resultaten van de studie worden verwacht in september of oktober. Voor de definitieve
    toelating moet er daarna nog een veel grotere test plaatsvinden met minstens 10.000
    deelnemers. Volgens Haas kan Curevac direct nadat het vaccin groen licht heeft gekregen
    honderden miljoenen doses produceren. In samenwerking met enkele partners – waaronder de
    Europese Unie dat een krediet van 75 miljoen beschikbaar stelt – denkt het bedrijf dit na
    verloop van tijd op te kunnen schalen naar “miljarden doses”.
     
    Curevac is het tweede Duitse bedrijf dat de klinische fase in mag. Het andere is Biontech dat zijn
    vergunning eind april kreeg. De internationaal meest vergevorderde vaccins zijn volgens velen
    een van de Universiteit van Oxford (ChAdOx1 nCoV-19) in samenwerking met farmaconcern
    AstraZeneca en een in Leiden ontwikkeld vaccin door de firma Janssen Biologics, een dochter
    van Johnson & Johnson.
     
    De Nederlandse regering zet tot nu toe vooral in op het Oxford-vaccin. Dat bleek vorige week
    toen bekend werd gemaakt dat er samen met Frankrijk, Duitsland en Italië een contract is
    gesloten voor de levering van tenminste 300 miljoen doses van de producent AstraZeneca. Het
    is onbekend hoeveel geld dit heeft gekost. Het Oxford-vaccin bestaat uit een verzwakt
    chimpansee-verkoudheidsvirus, dat is uitgerust met het eiwit-uitsteeksel van het coronavirus
    SARS-CoV-2.
     
    Volgens de president van het Paul-Ehrlich instituut, Klaus Cichutek, zijn er nu in totaal ruim 130
    bedrijven of instituten bezig met een SARS-CoV-2-vaccin. Curevac is het elfde dat de klinische
    fase ingaat. Wanneer er een vaccin voor het grote publiek beschikbaar zal zijn, is volgens
    Cichutek moeilijk te zeggen. Zijn instituut doet er nu in ieder geval het maximaal mogelijke aan
    om het proces van testen en toelaten zo snel mogelijk te laten verlopen, uiteraard zonder
    daarbij nodeloze risico’s te nemen.
     
    Hij is wel positief over Curevac, onder meer vanwege hun eerdere resultaten met een
    hondsdolheid-vaccin.
     
    Curevac werkt net als Biontech niet aan een klassiek vaccin, zoals dat van de Universiteit van
    Oxford en Janssen, waarbij met verzwakte virussen wordt gewerkt. Curevac en Biontech richten
    zich op de nog vrij nieuwe mRNA-techniek. Zij krijgen daarbij vanuit de VS concurrentie
    van Moderna.
     
    Het volledige artikel: Innovations Origins -  Maurits Kuypers 17 juni 2020
     
 
     
     
 

 

Race om eerste coronavaccin: succes en tegenslag

    Reformatorisch Dagblad - Maarten Costerus 27 mei 2020
     
    Een goedwerkend coronavaccin: dat is de heilige graal voor veel wetenschappers. Wereldwijd zijn
    er 113 vaccins in de maak, waarvan er nu 11 op mensen worden getest. Enkele koplopers
    eruitgelicht.
     
    Eerst een tegenvaller: een vaccin ontwikkeld door een onderzoeksgroep van de gerenommeerde
    universiteit van Oxford. Toen vorige week de technische details van de studie naar buiten
    kwamen, bleken de resultaten vies tegen te vallen. De gevaccineerde apen hadden evenveel
    virus in hun neus als niet-ingeënte dieren. Intussen gaat het onderzoek naar dit middel bij
    mensen gewoon door. Ook heeft de Britse overheid aangegeven de productie van 30 miljoen
    vaccins op zich te willen nemen. In India is een grote farmaceut het middel zelfs al aan het
    maken.
     
    Drie andere vaccins lijken meer kans van slagen te hebben: Ad5-nCoV van een
    onderzoeksinstituut in Peking, mRNA-1273 van het Amerikaanse biotechbedrijf Moderna
    Therapeutics en BNT162 van de Duitse farmaceuten BioNTech en Pfizer. Deze vaccins kwamen
    goed door de dierproeven heen en worden nu op mensen getest. Alle drie de vaccins berusten
    op hetzelfde principe: ze bevatten genetische instructies voor de uitsteeksels –de spikes– van
    het coronavirus. Als het vaccin in het lichaam wordt ingespoten, instrueert het cellen om kopieën
    van de spike-eiwitten te maken. Immuuncellen leren zo de uitsteeksels beter te herkennen en
    kunnen bij een virusinfectie –hopelijk– snel in actie komen.
     

1

  Bij het Chinese vaccin is de eerste klinische studie achter de rug. Daarbij kregen 108 gezonde
    vrijwilligers een lage, gemiddelde of hoge dosis toegediend. Twee weken later lieten alle
    deelnemers een zekere mate van een immuunrespons tegen het virus zien. Na 28 dagen had
    bijna iedereen antilichamen in het bloed die binden aan het coronavirus. Inmiddels zijn de
    Chinese wetenschappers een vervolgonderzoek bij 500 deelnemers gestart. Hierin wordt onder
    meer gekeken naar de bijwerkingen van het vaccin tot zes maanden na toediening.
     

2

  Ook het Amerikaanse vaccin mRNA-1273 lijkt effectief. Proefpersonen die het vaccin kregen,
    maakten volgens de producent minstens zoveel antistoffen tegen het virus aan als mensen
    die daadwerkelijk het virus hebben opgelopen.
     

3

  Het Duitse project –met de pretentieuze naam ”Lightspeed”– loopt nu bij 200 gezonde
    proefpersonen. Hierbij wordt onder meer onderzocht welke van vier varianten het beste werkt.
     
    Ontwikkeling vaccin roept ethische vragen op
    De ontwikkeling van een vaccin, die door de meeste wetenschappers en politici wordt
    toegejuicht, plaatst voor allerlei ethische vragen. Zo maakt de NPV zich zorgen over bepaalde
    vaccins waarbij gebruik wordt gemaakt van cellen uit geaborteerde foetussen. In
    deze cellijnen worden zogenaamde dragervirussen vermenigvuldigd die genetisch materiaal van
    het coronavirus bevatten.
     
    Om mensen die tegen abortus zijn niet voor extra dilemma’s te plaatsen, pleit de NPV
    [Nederlandse Patiëntenvereniging] voor het ontwikkelen van prolife-vaccins die niet berusten op
    deze foetale cellijnen.
     
    De reformatorische ethicus prof. Henk Jochemsen merkte in een eerder interview met het RD op
    dat de cellijnen die vaccinproducenten gebruiken over het algemeen zo ver afstaan van het
    oorspronkelijke geaborteerde weefsel dat ze ethisch niet meer belast zijn door de abortus.
     
    Het volledige artikel: Reformatorisch Dagblad - Maarten Costerus 27 mei 2020
     
 
     
     
 

 

De kanshebbers voor een vaccin tegen Covid-19

    Beursduivel.be / Belegger.nl 21 mei 2020
     
   

Er lopen nu meer dan 100 verschillende programma's om een vaccin tegen het coronavirus te

    ontwikkelen. De meeste daarvan zullen het niet redden, maar de ondernemingen die een
    succesvol vaccin weten te ontwikkelen zullen hun koersen fors zien stijgen.
     
   

Zo steeg de S&P 500-index in april met 2,7% nadat Gilead Sciences positieve resultaten meldde

    in een klinische studie van zijn antivirale middel remdesivir tegen Covid-19.
     
    Hoewel het nog te vroeg is om de winnaars en verliezers te kiezen in de grote coronavaccinrace,
    vooral omdat er tot nu toe voornamelijk op dieren is getest, zette Barron’s de belangrijkste en
    meest veelbelovende kandidaten op een rij.
     
   
     
    De hazen
    Vaccins werken door iemand een minieme hoeveelheid van een specifieke ziekteverwekker toe
   

te dienen, zodat het immuunsysteem zelf antistoffen gaat aanmaken.

   

De snelste vaccinprogramma's proberen stukjes SARS-CoV-2, het virus dat Covid-19

   

veroorzaakt, in het lichaam aan te laten maken, in plaats van in het lab. Moderna, Pfizer en

   

anderen doen dat met een molecuul dat boodschapper-RNA (mRNA) wordt genoemd.

   

Het Amerikaanse Johnson & Johnson en een project van Oxford University in Engeland in

   

samenwerking met AstraZeneca doen het met een genetisch gemanipuleerd verkoudheids

   

(adeno-)virus (de vector), dat de stekels van het coronavirus heeft gekregen zodat het

   

immuunsysteem die leert herkennen. Omdat ervoor gezorgd is dat het gemanipuleerde virus

   

zich niet kan vermenigvuldigen, worden mensen er niet ziek van: een non-replicating viral

   

vector.

    Vandaag werd bekend dat AstraZeneca via de Biomedical Advanced Research and Development
    Authority meer dan een miljard dollar aan Amerikaanse overheidsfinanciering heeft ontvangen
    voor de doorontwikkeling van dit vaccin.
     
`   Moderna
   

De bedrijven die werken met boodschapper-RNA lijken het snelste goede resultaten te boeken.

    Moderna verwacht in de zomer met een Fase 3-onderzoek te kunnen beginnen, en hoopt
    volgend jaar een vaccin aan de Amerikaanse autoriteiten voor te leggen voor goedkeuring. Het
    streeft naar een productie van een miljard doses per jaar. Mochten de klinische proeven,
    gepland voor deze zomer, zeer voorspoedig verlopen, dan zou Moderna deze herfst al een
    noodgebruikvergunning aan kunnen vragen.
     
    Pfizer
   

Farmaciereus Pfizer zei onlangs dat zijn Covid-19-vaccin tegen oktober klaar zou kunnen zijn

    voor een noodvergunning of een versnelde goedkeuringsprocedure. Het bedrijf ontwikkelt zijn
    mRNA-vaccin samen met BioNTech uit Duitsland. Terwijl Moderna een enkel kandidaat-vaccin
    test, onderwerpt Pfizer momenteel vier afzonderlijke versies van zijn vaccin aan klinische
    proeven. Volgens Mikael Dolsten, hoofd wetenschap van Pfizer, zal rond oktober aan zo’n 8000
    mensen het vaccin zijn toegediend, en zal het bedrijf miljoenen doses klaar hebben voor
    bijvoorbeeld zorgmedewerkers en mensen in risicogroepen. Het bedrijf zegt dat het honderden
    miljoenen doses zal maken in 2021.
     
    Johnson & Johnson
    Het Amerikaanse Johnson & Johnson is van plan om in september te beginnen met Fase 1-
    proeven met zijn Covid-19 vaccin. Het bedrijf streeft ernaar begin volgend jaar een
    noodvergunning te krijgen en denkt dan tientallen miljoenen doses beschikbaar te hebben.
     
   

De schildpadden

   

Stel dat geen van de ‘hazen’ het redt, dan is er nog een grote groep ‘schildpadden’ over die de

   

vaccinrace vanuit de achterhoede zouden kunnen winnen. Neem het Franse Sanofi en het Britse

    GlaxoSmithKline, die een alliantie zijn aangegaan om een vaccin te vinden. De bedrijven
    verkopen gezamenlijk zo’n twee miljard vaccins per jaar, en dat levert goudgeld op. Sanofi
    verkocht vorig jaar voor 2.1 miljard dollar aan griepvaccins terwijl GlaxoSmithKline een omzet
    behaalde van 2.4 miljard dollar met een vaccin tegen gordelroos. Sanofi en GlaxoSmithKline
    hopen Fase 1 van de klinische proeven te starten in de tweede helft van dit jaar, met als doel
    volledige goedkeuring tegen het midden van volgend jaar.
     
    Novavax
   

Verder is biotechbedrijf Novavax van plan om deze maand te beginnen met een Fase 1-

    onderzoek naar zijn Covid-19-vaccin. Het heeft daarvoor inmiddels een flinke subsidie gekregen
    van de Coalition for Epidemic Preparedness Innovations. Novavax streeft naar toestemming
    voor noodgebruik tegen het einde van het jaar, en zegt tegen die tijd 100 miljoen doses klaar
    te kunnen hebben.
     
    Een paar winnaars
    Naar verwachting zullen er uiteindelijk meerdere vaccins op de markt komen. Dat is volgens
    experts een goede zaak, omdat het onmogelijk is voor een bedrijf om de hele wereld van
    vaccins te voorzien. “We hebben meerdere vaccins nodig om vooruit te komen, omdat we op dit
    moment niet weten welke de veiligste, de meest effectieve, de meest duurzame en de best
    inzetbare zullen zijn,” zei Dr. Dan Barouch, een wetenschapper die betrokken is bij het
    vaccinproject van Johnson & Johnson.
     
    Het volledige artikel: Beursduivel.be / Belegger.nl 21 mei 2020
     
 
     
     
 

 

Deze coronavaccins worden nu op mensen getest

    nu.nl 2 mei 2020
     
    Uit een overzicht van gezondheidsorganisatie WHO blijkt dat er op dit moment meer dan
    honderd kandidaat-vaccins zijn, waarvan er acht op mensen getest mogen worden. De
    universiteit van Oxford loopt hierin voorop en liet deze week weten dat ze hoopt dat ze in
    september al een werkend vaccin kan produceren.
     

1

  University of Oxford - Verenigd Koninkrijk
    Op 24 april 2020 begon een onderzoeksgroep van de University of Oxford in het Verenigd
    Koninkrijk als eerste in Europa met een relatief groot onderzoek naar de werkzaamheid van
    een kandidaat-vaccin tegen COVID-19. Aan het onderzoek doen ruim elfhonderd mensen mee.
    De techniek die de onderzoekers gebruiken voor dit kandidaat-vaccin werd vorig jaar al veilig
    bevonden voor een virus dat lijkt op het coronavirus: MERS. Daarom kan de onderzoeksgroep
    dit vaccin snel op een relatief grote groep mensen testen. De onderzoekers zullen ook in dit
    onderzoek kijken of het vaccin veilig is én of het daadwerkelijk beschermt tegen besmetting
    met het coronavirus. De onderzoekers vertelden The New York Times dat ze het mogelijk al in
    september kunnen gaan produceren als het vaccin effectief blijkt. Onderzoek waarbij zes
    resusaapjes met dit kandidaat-vaccin werden ingespoten, liet positieve resultaten zien. Na
    vaccinatie werden de aapjes blootgesteld aan het grote hoeveelheden van het coronavirus en
    hier werden ze, in tegenstelling tot ongevaccineerde aapjes, niet ziek van.

2

  CanSino Biologics Inc./Beijing Institute of Biotechnology - China
3   BioNTech/Fosun Pharma/Pfizer - Duitsland
4   INOVIO Pharmaceuticals - Verenigde Staten
5   Sinopharm - China
6   Sinovac - China
7   Moderna/NIAID - Verenigde Staten
     
    Volledig artikel: nu.nl 2 mei 2020
     
 
     
     
 

 

Duitsers zetten nieuwe techniek in bij race om het vaccin

    Trouw - Kim Deen 25 april 2020
     
    De race naar een vaccin tegen corona is in volle gang. Duitse bedrijven gaan voorop met een
    nieuwe techniek die het mogelijk maakt heel snel veel vaccins te produceren.
     
    In Europa heeft ook het Duitse bedrijf BioNTech, dat werkt met de veelbelovende mRNA-
    techniek, deze week goedkeuring gekregen om dergelijke testen te doen. Duitsland wordt
    internationaal als koploper gezien als het gaat om deze techniek. Het Duitse bedrijf CureVac
    werkte er als een van de eerste mee en het bedrijf BioNtech maakt er een beloftevolle variant
    op. 
     
    Het ontwikkelingsproces van een vaccin kan wat ingekort worden, maar niet veel, zegt Klaus
    Cichutek, directeur van het Paul-Ehrlich-Institut, dat in Duitsland verantwoordelijk is voor het
    goedkeuren van klinische testen, vaccins en medicijnen. “We hebben een snelle aanpak van
    Covid-19 nodig, maar we moeten erg voorzichtig zijn.” Het laatste wat een overheid wil is
    grootschalig een vaccin uitbrengen dat schadelijker blijkt te zijn dan het virus zelf.
      
    De mRNA-techniek is in de ontwikkelingsfase gebonden aan dezelfde tijdrovende procedures,
     maar grote winst is te boeken in de productie, die snel opgeschaald kan worden. 
     
    Volledig artikel: Trouw - Kim Deen 25 april 2020
     
 
     
     
 

 

Duitsland gaat potentieel coronavaccin op mensen testen

    nu.nl 22 april 2020
     
    Het Duitse biotechbedrijf BioNTech heeft van de het Paul-Ehrlich-Institut, de Duitse federale
    instantie voor vaccins en biomedische geneesmiddelen toestemming gekregen voor
    het testen van een mogelijk coronavaccin op mensen.
     
    In de eerste fase zal het vaccin op tweehonderd gezonde mensen worden getest om inzicht te
    krijgen in eventuele bijwerkingen. Er wordt onder andere gekeken hoe het immuunsysteem
    van gezonde mensen reageert op het vaccin.
     
    Vervolgens zal het vaccin getest worden op mensen in risicogroepen, zoals ouderen en mensen
    met een medische aandoening die niet met het coronavirus besmet zijn (geweest).
     
    In Duitsland moeten bedrijven aan strenge voorwaarden voldoen om dergelijke testen te
    mogen uitvoeren. Zo moet de werkwijze transparant zijn en mag alleen gecertificeerd medisch
    personeel meewerken aan de ontwikkeling van een vaccin.
     
    Eerder kregen twee biotechbedrijven in China en een in de Verenigde Staten al toestemming
    te beginnen met testen op mensen.
     
    Volledig artikel: nu.nl 22 april 2020
     
 
     
     
 

 

 
  Nieuwe experimentele technieken kunnen ertoe leiden dat er bij een nieuw virus sneller een
  vaccin komt.
   

1

De eerste groep kandidaten: DNA- en RNA-vaccins
  De vaccinbedrijven die we al als eerste in de media zagen verschijnen met hun studies hebben
  veelbelovende namen als Inovio, Moderna, BioNTech en CureVac. Deze vaccins bestaan allemaal
  uit een klein stukje erfelijk materiaal van het coronavirus, 
 
  Dit is wezenlijk anders dan de bestaande vaccins. Die bestaan allemaal uit levende verzwakte of
  gedode ziekteverwekkers of alleen een attribuut van de ziekteverwekker, een stukje van een
  eiwit of een onderdeel van zijn jas. Er volgt een stevige afweerrespons, die vervolgens in het
  immuungeheugen terechtkomt en de gevaccineerde onkwetsbaar maakt voor een infectie met
  de echte ziekteverwekker.
  Die reactie is niet wezenlijk anders dan een infectie met een echt coronavirus. Ook daar
  presenteren de cellen van ons lichaam een stukje eiwit van de ziekteverwekker op hun
  buitenkant om als het ware het immuunsysteem een signalement te geven van de vijand. Door
  te vaccineren met RNA, of DNA, of een ander ‘voertuig’ dat dat stukje ziekteverwekker in het
  lichaam introduceert, zet je hetzelfde mechanisme in werking, maar dan zonder de
  gevaccineerde ziek te maken.
  Een belangrijk voordeel van deze technologie is de snelheid waarmee je bij een uitbraak als
  deze nieuwe vaccins kunt ontwerpen en produceren. De vaccinmakers hadden het virus zelf
  niet eens nodig om te beginnen met het ontwerp. Met de genetische code konden ze aan de
  slag. Het probleem is dat er nog nooit een vaccin geproduceerd is met deze technologie, en
  dus grootschalig bij mensen is getest en voor massavaccinatie is goedgekeurd. 
   

2

De tweede groep kandidaten: een virus bevechten met een ander virus
  In totaal zijn er nu 44 vaccins in de running om deze pandemie een halt toe te roepen. Ze
  maken gebruik van een tiental verschillende vaccinatietechnologieën. 
  Sommige van die technologieën kennen we uit de vaccins in ons Rijksvaccinatieprogramma.
  Zo wordt er gewerkt aan een zogenaamd ‘geïnactiveerd’ vaccin, dat bestaat uit virusdeeltjes die
  worden gedood. Ook worden er vaccins ontwikkeld die bestaan uit alleen een (deel van een)
  eiwit van het virus, waartegen een immuunrespons wordt opgewekt, zoals bij ons HPV-vaccin.
  Ook de typische mazelentechniek wordt onderzocht waarin levende, sterk verzwakte
  virusdeeltjes zitten die mensen niet meer ziek kunnen maken, maar die wel immuniteit
  geven tegen the real deal.
   
  Janssen Vaccines and Prevention Leiden
  Het Leidse bedrijf Janssen Vaccines and Prevention, onderdeel van de Amerikaanse farmagigant
  Johnson & Johnson, werkt aan een vaccin tegen covid-19. In hun vaccin maken zij gebruik van
  een zogenoemd adenovirus, dat kreupel is gemaakt zodat het mensen niet ziek kan maken. In
  het lab worden ze genetisch aangepast zodat ze zich niet meer kunnen vermenigvuldigen in de
  cellen van het menselijk lichaam. Er is maar een uitzondering, dat zijn de menselijke cellen die
  groeien in de productiefaciliteit van Janssen zelf. Die cellen dragen het ontbrekende stukje
  genetisch materiaal bij zich zodat de virussen daar wel kunnen repliceren en er genoeg virus
  kan worden gemaakt voor de vaccins. Je kan zo’n virus ‘laden’ met erfelijk materiaal van
  allerlei ziekteverwekkers. Als je er bijvoorbeeld een stukje coronavirus in zet, en het inspuit,
  dan gaat het menselijk lichaam dat onschuldige corona-eiwit zelf maken. En dat resulteert
  in die essentiële afweerrespons met bijbehorend geheugen: immuniteit!
  Deze adenovirussen werden al eerder ingezet als onderdeel van een ebolavaccin. Dat vaccin is
  inmiddels al verder gevorderd, het werd al ingezet voor vaccinaties in gebieden net buiten de hot
  zone van de ebola-uitbraak in Rwanda en de Democratische Republiek Congo. Het wacht
  momenteel bij het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) op toelating tot de markt.
  In het lab worden ze genetisch aangepast zodat ze zich niet meer kunnen vermenigvuldigen in
  de cellen van het menselijk lichaam. Er is maar een uitzondering, dat zijn de menselijke cellen
  die groeien in de productiefaciliteit van Janssen zelf. Die cellen dragen het ontbrekende stukje
  genetisch materiaal bij zich zodat de virussen daar wel kunnen repliceren en er genoeg virus
  kan worden gemaakt voor de vaccins.
   
  Van alle vaccinkandidaten maakt bijna de helft gebruik van een nieuwe flexibele technologie, die
  snel op te schalen is en waar vaccinproductie kan beginnen op basis van een bestandje met de
  genetische code.
   
  Volledig artikel: De Correspondent - Rosanne Hertzberger
   
 
     
     
 

 

 
  Volgens de NOS zijn er wereldwijd al ruim 40 bedrijven en academische instellingen die werken
  aan een vaccin. De ‘race’ is dus in volle gang.
   
  Vier bedrijven die volgens experts voorop lopen in de ontwikkeling van een coronavaccin:
1 Moderna: biotechbedrijf uit Boston (VS) die in de Amerikaanse stad Seattle als eerste is gestart
  met klinische tests.
2 Janssen Biologics: dochterbedrijf van Johnson & Johnson die op basis van dierproeven een
  geschikt kandidaat-vaccin heeft geselecteerd.
3 Pfizer & BioNTech SE: Amerikaans en Duits bedrijf die samenwerken bij de ontwikkeling van
  een vaccin.
4 CureVac: een ander Duits biotechbedrijf dat goed op weg lijkt te zijn naar een werkzaam vaccin.
   
  Een eerste belangrijke stap naar een vaccin werd gezet door het Peter Doherty Institute for
  Infection and Immunity in Australië. Door de onderzoekers werden vier soorten immuuncellen
  geïdentificeerd die COVID-19 kunnen bestrijden. Dit is belangrijke informatie, want een vaccin
  moet precies dezelfde immuuncellen activeren. Science Alert
   
  Volgens onderzoekers van de Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory muteert het
  coronavirus zich nauwelijks. Dat is goed nieuws voor de ontwikkeling van een vaccin, omdat deze
  dan langdurig bescherming biedt. Zo muteert het griepvirus zich veel sneller. Vaccins die
  daarvoor worden ontwikkeld, bieden dan ook slechts tijdelijk bescherming. Vandaar dat veel
  kwetsbaren ieder jaar een griepprik krijgen. New York Post
     
  Volledig artikel: Zorgwijzer - Koen Kuijper
   
 
     
     
 

 

 
  Het Amerikaanse farmaceutische concern Pfizer gaat samenwerken met de Duitse
  medicijnproducent BioNTech voor de ontwikkeling van een vaccin tegen het coronavirus. De
  samenwerking gaat onmiddellijk in.
   
  Pfizer en BioNTech gaan het vaccin, als het klaar is, wereldwijd verkopen, behalve aan China. Om
  die markt te bedienen is BioNTech gisteren eveneens een samenwerkingsovereenkomst met een
  Chinees farmaceutisch concern aangegaan. Dat bedrijf gaat binnenkort klinische tests doen met
  een experimenteel vaccin, ontwikkeld door BioNTech.
   
  Volledig artikel: NOS Nieuws | ANP
   
 
 
  Back to Top
 
 

 
 

Index

|

Overheid RIVM WHO CEPI CCMO

|

Vaccinresearch

|

Medicijnen

|

Immuniteit

|

Landen

|

Artikelen Columns

 
 

Vaccins en medicijnen tegen coronavirus SARS-CoV-2 | Liliane Limpens | Disclaimer | update 27 januari 2021