Entree

|

Overheid Organisaties

|

Bijwerkingen

|

Vaccins

|

Medicijnen

|

Landen

|

Immuniteit

|

Artikelen

|

Contact
 
 

     
     
 

 

Hoever zijn we in de zoektocht naar een behandeling tegen COVID-

    19?
    New Scientist - Clare Wilson 3 juli 2020
     
    Het eerste medicijn waarvan is aangetoond dat het de kans op overlijden door COVID-19
    verlaagt, is dexamethason. De ontdekking dat deze makkelijk verkrijgbare steroďde het
    overactieve afweersysteem ietwat tot bedaren kan brengen, werd recentelijk binnengehaald als
    goed nieuws. Maar er zijn nog veel meer behandelingen nodig om het tij te keren in de strijd
    tegen ernstige vormen van COVID-19.
     
    Veel onderzoek naar een medicijn tegen het coronavirus richtte zich tot nu toe op antivirale
    medicijnen die verhinderen dat het virus zich vermeerdert. Sommige van die medicijnen lijken
    een beetje te werken: ze verkorten de tijd dat een besmet persoon ziek is. Maar geen ervan
    verkleint de kans op overlijden. Om het leven te redden van ernstig zieken zijn behandelingen
    nodig die zich niet richten op de oorzaak, maar op de effecten van COVID-19. En die treden pas
    op nadat het virus zich al in het lichaam heeft vermeerderd.
     
    Het lijkt erop dat het virus vanuit twee kanten aanvalt: het tast het afweersysteem aan en het
    verstoort de bloedstolling. COVID-19 werd in het begin gezien als een luchtwegziekte, maar bij
    sommige mensen die uiteindelijk overleden was niet alleen sprake van longfalen, maar ook van
    hartaanvallen, beroertes, nierschade en andere aandoeningen die het gevolg zijn van
    bloedpropjes.
     
    Het goede nieuws is dat op dit moment een aantal behandelingen wordt onderzocht, zowel
    bestaande als nieuwe, die deze beide tactieken van het virus kunnen bestrijden. ‘We denken
    dat we de mechanismen die het virus dodelijk maken inmiddels begrijpen’, zegt Chris Meadows,
    een intensivist van Guy’s and St Thomas’ NHS Foundation Trust in Londen. ‘We richten de
    behandelingen nu op deze mechanismen, om zo het aantal ontstekingen en bloedproppen te
    verminderen. Ik denk dat we het bijna helemaal hebben uitgevogeld.’
     
    Het coronavirus komt het lichaam binnen via cellen in de neus en mond, waar het zich aan
    moleculen op het oppervlak hecht: zogeheten ACE2-receptoren. Bij sommige mensen verspreidt
    het virus zich naar de longen, waar ook cellen zitten met ACE2-receptoren. Hier zorgt het virus
    voor ontstekingen en vochtopbouw in de luchtzakjes.
     
    Dat maakt ademhalen erg moeilijk, waardoor het zuurstofniveau in het bloed daalt. Patiënten
    hebben dan extra zuurstof nodig en moeten in het ergste geval aan de beademing. Maar zelfs
    met intensieve begeleiding is de kans relatief hoog dat COVID-19-patiënten overlijden die aan
    de beademing zitten.
     
    Al in de beginfase van de corona-uitbraak ontstond bij dokters het vermoeden dat de
    rigoureuze reactie van het afweersysteem op het virus onderdeel is van het probleem. Het
    lichaam zet afweercellen in om virussen en bacteriën te bestrijden. Maar in sommige gevallen
    reageren die te heftig en produceren ze te veel cytokines – stofjes die ervoor zorgen dat er nóg
    meer afweercellen op het gevaar afkomen.
     
    Hierdoor ontstaat een vicieuze cirkel die bekend staat als een cytokinestorm. ‘Vocht en
    ontstekingscellen stromen ruimtes in waar eigenlijk lucht zou moeten zitten’, zegt Meadows. ‘Het
    is alsof er brand woedt in de longen.’ Dit fenomeen is al eerder waargenomen, onder meer bij
    de SARS-uitbraak van 2003 en bij een type vogelgriep.
     
    Medicijnen met het potentieel om de cytokinestorm een halt toe te roepen, worden nu
    onderzocht, maar dexamethason is het eerste waarmee succes is geboekt. Steroďden worden al
    jaren gebruikt voor het kalmeren van het afweersysteem bij verschillende soorten
    longontsteking, maar het was nog niet duidelijk of ze ook zouden helpen bij COVID-19.
     
    Het eerste gerandomiseerde onderzoek met dexamethason liet zien dat het overlijdensrisico bij
    patiënten die aan de beademing zitten daalt van 40 naar 28 procent. ‘Het voordeel is duidelijk
    en groot. Het gebruik van dexamethason bij de behandeling zou dus vanaf nu standaard
    moeten zijn’, zei een van de onderzoekers, Peter Horby van de Universiteit van Oxford, in een
    verklaring.
     
    De ontdekking is goed nieuws, maar is op zichzelf niet genoeg. Daarom zijn andere
    onderzoeksgroepen op zoek naar methodes die ingrijpen op de manier waarop COVID-19 zorgt
    voor bloedproppen. De hoop is dat bestaande bloedverdunners hierbij kunnen helpen.
     
    Bloedstolling in het lichaam is normaal gesproken een strak gecontroleerd proces. Bloed moet
    vrijelijk door onze bloedvaten stromen. Maar bij de kleinste beschadiging treedt een waterval
    aan chemische reacties op die de vloeistof in een soort plug veranderen.
     
    Het was al bekend dat cytokinestormen het ontstaan van bloedpropjes in de hand werken. Bij
    COVID-19 treedt dit effect echter op met een ongekende heftigheid. Er zijn door dokters stolsels
    waargenomen op longscans. Ze hebben zulke stolsels zelfs voor hun eigen ogen zien ontstaan
    terwijl ze tubes in de aderen van patiënten plaatsten. ‘Veel mensen wezen erop dat er iets raars
    aan de hand is’, zegt longspecialist Danny Jonigk van de Medische Hogeschool Hannover in
    Duitsland.
     
    Naast grotere propjes zijn bij autopsies kleine bloedvaten in de longen ontdekt die doordrenkt
    waren met kleinere propjes. Bij zeven mensen die waren overleden aan COVID-19 bleken deze
    tien keer zo talrijk als bij zeven mensen die waren overleden aan vogelgriep, volgens een vorige
    maand gepubliceerd onderzoek. ‘Deze ziekte tast bloedvaten aan’, zegt Jonigk, die aan dat
    onderzoek meewerkte.
     
    Het belangrijkste inzicht is dat het virus ook de wanden van bloedvaten kan binnendringen,
    wanneer de cellen ervan de ACE2-receptor dragen, betoogde Peter Carmeliet van de KU Leuven
    vorige maand in een overzichtsartikel. Een deel van het probleem is dat ACE2-receptoren op
    bloedvatcellen normaal gesproken hormonen reguleren die de mate van stolling beďnvloeden.
    Het virus dwarsboomt deze regulering doordat het aan die receptoren bindt. Daarnaast doodt
    het virus bloedvatcellen. ‘Dat is een sterke stimulans voor het lichaam om bloedstolsels aan te
    maken’, zegt Carmeliet.
     
    De meeste mensen op de intensive care kregen al een lage dosis van de bloedverdunner
    heparine toegediend, omdat plat liggen in combinatie met medische ingrepen het risico op
    bloedstolsels verhoogt. Nu verhogen veel ziekenhuizen de hoeveelheid heparine die ze
    COVID-19-patiënten toedienen. Ze houden de ‘stroperigheid’ van het bloed goed in de gaten,
    zodat de dosis indien nodig kan worden aangepast.
     
    Dit is nu de standaardpraktijk bij universitaire ziekenhuizen in Leuven, zegt intensivist Geert
    Meyfroidt. Hij denk dat die achter het relatief laag sterftecijfer bij COVID-19-patiënten in zijn
    ziekenhuis zit. Minder dan 25 procent overlijdt.
     
    Wereldwijd onderzoeken wetenschappers ook andere strategieën tegen bloedstolling en
    cytokinestormen, in de hoop het sterftecijfer nog verder naar beneden te brengen. Daarnaast
    zijn er alternatieve benaderingen, waaronder het gebruik van antivirale middelen zoals
    remdesivir. Daarvan is ontdekt dat ze de tijd verkorten die mensen in het ziekenhuis liggen of
    extra zuurstof nodig hebben.
     
    Een probleem in sommige Europese landen is dat zich daar op dit moment zo weinig nieuwe
    coronagevallen aandienen dat het moeilijk is om nieuwe behandelingen te onderzoeken, zegt
    Meyfroidt. ‘Maar wanneer het virus weer opduikt, moeten we er klaar voor zijn.’
     
    Het volledige artikel: New Scientist - Clare Wilson 3 juli 2020
     
 
 

 
 
Entree

|

Overheid Organisaties

|

Bijwerkingen

|

Vaccins

|

Medicijnen

|

Landen

|

Immuniteit

|

Artikelen

|

Contact
 
 

Vaccins en medicijnen tegen coronavirus SARS-CoV-2 | Liliane Limpens | Disclaimer | update 09 januari 2021